18 Ağustos 2026 tarihli ve 33344 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 7593 sayılı Çocuk Koruma Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, 8 Ağustos 2026 tarihinde kabul edilmiş olup; başta 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu olmak üzere Türk Ceza Kanunu, Ceza Muhakemesi Kanunu, Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun, Kabahatler Kanunu ve Ateşli Silahlar ve Bıçaklar Kanunu’nda önemli değişiklikler getirmektedir. Bu yazıda 7593 sayılı Kanun ile getirilen değişiklikler, ilgili maddelerin eski ve yeni hâlleri karşılaştırmalı olarak ele alınmaktadır.
1. TCK m. 31 – Çocuklarda Yaş Küçüklüğü İndirimi Azaltıldı. (Cezalar Sertleşti)
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 31. maddesinde düzenlenen yaş küçüklüğüne bağlı ceza indirim oranları, 12-15 ve 15-18 yaş grubundaki çocuklar bakımından azaltıldı. Cezalar arttı:
| Hüküm | Eski Hâli | Yeni Hâli |
|---|---|---|
| 12-15 yaş, ağırlaştırılmış müebbet gerektiren suç | 12 yıldan 15 yıla | 13 yıldan 18 yıla |
| 12-15 yaş, müebbet hapis gerektiren suç | 9 yıldan 11 yıla | 10 yıldan 12 yıla |
| 12-15 yaş, diğer suçlarda azami sınır | 7 yıldan fazla olamaz | 9 yıldan fazla olamaz |
| 15-18 yaş, ağırlaştırılmış müebbet gerektiren suç | 18 yıldan 24 yıla | 19 yıldan 27 yıla |
| 15-18 yaş, müebbet hapis gerektiren suç | 12 yıldan 15 yıla | 15 yıldan 18 yıla |
| 15-18 yaş, diğer suçlarda azami sınır | 12 yıldan fazla olamaz | 15 yıldan fazla olamaz |
Ayrıca maddeye eklenen yeni dördüncü fıkra ile, kasten öldürme (m. 81, 82) ve neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama (m. 87/2-4) suçlarını işleyen 15-18 yaş grubundaki çocuklar hakkında, kastın ağırlığı, güdülen amaç, suçun işleniş şekli ve önceden kasıtlı suçtan mahkûmiyet gibi ölçütler dikkate alınarak üçüncü fıkradaki (daha lehe) indirim oranlarının uygulanmayabileceği; 12-15 yaş grubundaki çocuklar hakkında ise aynı ölçütlerle ikinci fıkra yerine üçüncü fıkra hükümlerinin uygulanabileceği düzenlenmiştir.
2. TCK m. 233 – Aile Yükümlülüğünün İhlali Suçunda Cezalar Artırıldı
| Fıkra | Eski Hâli | Yeni Hâli |
|---|---|---|
| 1. fıkra (bakım, eğitim, destek yükümlülüğünün ihlali) | Bir yıla kadar hapis | Üç aydan iki yıla kadar hapis |
| 2. fıkra (hamile eşi/kadını çaresiz terk) | Üç aydan bir yıla kadar hapis | Altı aydan iki yıla kadar hapis |
| 3. fıkra (çocuğun ahlak, güvenlik, sağlığını tehlikeye sokma) | Üç aydan bir yıla kadar hapis | Bir yıldan üç yıla kadar hapis |
Maddeye eklenen yeni dördüncü fıkraya göre, birinci ve üçüncü fıkradaki fiiller nedeniyle çocuğun kasten öldürme veya neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama suçunu işlemesi hâlinde, şikâyet aranmaksızın faile verilecek ceza yarısından iki katına kadar artırılacaktır.
3. İnfaz Kanunu m. 107/5 – “1 Gün Yerine 2 Gün” İndirimine İstisna Getirildi
5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun’un 107. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca, hükümlünün onbeş yaşını dolduruncaya kadar infaz kurumunda geçirdiği her gün, koşullu salıverilme hesabında iki gün olarak sayılmaktadır. Bu ayrıcalık eskiden istisnasız uygulanırken, değişiklikle birlikte kasten öldürme suçları (m. 81, 82, 83), cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar (m. 102, 103), uyuşturucu imal ve ticareti suçu (m. 188) ile suç işlemek amacıyla örgüt kurma suçu (m. 220) bu ayrıcalığın kapsamı dışına çıkarılmıştır. Bu suçlardan hükümlü çocuklar artık söz konusu iki katı infaz indiriminden yararlanamayacaktır.
4. “Suça Sürüklenen Çocuk” İfadesi Kaldırıldı: “Adli Süreçteki Çocuk” Kavramı Geldi
Kanunun 15. maddesi ile; 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu ve 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu’nun birçok maddesinde geçen “suça sürüklenen çocuk” ifadesi, damgalayıcı etkisi nedeniyle “adli süreçteki çocuk” (bazı maddelerde “hakkında adli süreç yürütülen çocuk”) şeklinde değiştirilmiştir. Bu terminoloji değişikliği, 5395 sayılı Kanun’un 1, 2, 3, 11, 12, 13, 20, 24, 26, 30, 31, 34, 37 ve 39. maddeleri başta olmak üzere kanun genelinde uygulanmıştır.
5. Yeni Bir Tedbir Türü: “Yönlendirme Tedbirleri” (m. 5/A)
5395 sayılı Kanun’a eklenen 5/A maddesiyle, ceza sorumluluğu bulunmayan adli süreçteki çocuklar için koruyucu ve destekleyici tedbirlerin yanında uygulanacak beş yeni yönlendirme tedbiri ihdas edilmiştir:
- Sosyal ve toplumsal hizmetler tedbiri: Spor kulübü, gençlik merkezi gibi yerlerde 20-300 saat arası görev alma.
- Dijital risklerden korunma tedbiri: Cihaz/hat bildirimi ve 3 ay ila 2 yıl arası dijital erişim/takip denetimi.
- Kitap ve kütüphane tedbiri: Kütüphanede 20-300 saat görev alma veya belirlenen eserleri okuma.
- Çevreye saygı ve çevre temizliği tedbiri: Park, bahçe, sahil gibi alanlarda 20-300 saat çevre faaliyeti.
- Bağımlılık tedbiri: Tütün, alkol, kumar, uyuşturucu veya davranışsal bağımlılıklar için tedavi/rehabilitasyon programı.
Bu tedbirlerin usul ve esasları Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından çıkarılacak bir yönetmelikle belirlenecektir.
6. Acil Sağlık Koruma Süreci Netleştirildi (m. 9)
5395 sayılı Kanun’un 9. maddesine eklenen yeni fıkralarla; akıl hastalığı, madde bağımlılığı, davranışsal bağımlılık veya ağır bulaşıcı hastalık nedeniyle kendisi veya başkaları için tehlike oluşturan çocuklar bakımından hastanelerin izleyeceği somut bir süreç getirilmiştir: uzman hekim tarafından 24 saat içinde rapor düzenlenmesi, sağlık kurumunun 24 saat içinde çocuk hâkimine başvurması, üç uzman hekimden oluşan sağlık kurulu raporunun 48 saat içinde mahkemeye sunulması ve hâkimin başvuruyu en geç 48 saat içinde karara bağlaması öngörülmüştür.
7. Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılmasında Yenilikler (m. 23)
5395 sayılı Kanun’un 23. maddesine eklenen fıkralarla, adli süreçteki çocuklar hakkında HAGB kararı verilmesi hâlinde, yukarıda anılan yönlendirme tedbirlerinden biri veya birkaçının denetimli serbestlik tedbiri olarak uygulanabileceği; ayrıca mağdurun veya kamunun uğradığı zararın az olması hâlinde HAGB kararı için zarar giderme şartının aranmayabileceği düzenlenmiştir. Önceki hükümde HAGB’ye ilişkin yalnızca üç yıllık denetim süresine atıf yapılmaktaydı.
8. Sosyal İnceleme Zorunluluğu Netleşti (m. 35)
Eski düzenlemede sosyal inceleme mahkeme, çocuk hâkimi veya Cumhuriyet savcısının takdirine bırakılmışken; değişiklikle birlikte onbeş yaşını doldurmamış çocuklar hakkında sosyal inceleme yaptırılması zorunlu hâle getirilmiş, onbeş yaşını doldurmuş çocuklar bakımından ise inceleme yaptırılmamasının gerekçesinin iddianamede veya kararda gösterilmesi şartı korunmuştur. Ayrıca CMK m. 174’e eklenen yeni bentle, onbeş yaşını doldurmamış çocuklar hakkında sosyal inceleme yaptırılmaksızın düzenlenen iddianamenin iadesi gerektiği hükme bağlanmıştır.
9. Tedbir Kararlarına Uymamaya Tazyik Hapsi Getirildi (m. 45)
5395 sayılı Kanun’un 45. maddesine eklenen yeni fıkrayla, çocuk hakkında verilen koruyucu ve destekleyici tedbir kararının gereklerine aykırı davranan ana, baba, vasi veya bakım/gözetimden sorumlu kişi hakkında -fiil ayrıca suç oluştursa dahi- çocuk hâkimi kararıyla üç günden on güne kadar tazyik hapsi uygulanabilecektir. Önceki düzenlemede bu tür bir doğrudan yaptırım bulunmamaktaydı.
10. Çocuk Eğitimevi Uygulamasında Değişiklik (İnfaz Kanunu m. 15)
5275 sayılı Kanun’un 15. maddesine eklenen fıkralarla, çocuk eğitimevine ayırma kararının artık idare ve gözlem kurulunca psikolog, pedagog, sosyal çalışmacı ve TBB çocuk hakları komisyonundan bir avukatın da yer aldığı bir heyetçe en geç üç ayda bir değerlendirileceği; kasıtlı suçlardan 3 yıl veya daha az, taksirli suçlardan 5 yıl veya daha az hapis cezası alan çocukların doğrudan çocuk eğitimevlerinde infaz göreceği düzenlenmiştir.
11. Yeni Bir Kabahat: Amaç Dışı Bıçak Taşıma
5326 sayılı Kabahatler Kanunu’na eklenen 43/C maddesiyle, 6136 sayılı Kanun kapsamı dışında kalan bıçak ve benzeri kesici/delici aletlerin yetkisiz işyerleri dışında satışı ve sergilenmesi ile 18 yaşından küçüklere satılması veya onlar tarafından satın alınması/taşınması yasaklanmış; ihlali hâlinde 5.000 TL, vahim hâllerde 10.000 TL idari para cezası öngörülmüştür. Bu maddenin satış yasağına ilişkin (a) bendi 1 Aralık 2026 tarihinde, diğer hükümleri ise yayımı tarihinde yürürlüğe girecektir.
12. Yeni Bir Suç: Ateşli Silahın Çocuk Tarafından Ele Geçirilmesine Neden Olma
6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun’a eklenen 13/A maddesiyle, ateşli silahını dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı şekilde muhafaza ederek bir çocuk tarafından ele geçirilmesine neden olan kişi için -fiil daha ağır bir suç oluşturmadıkça- bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası öngörülmüştür. Bu, mevzuatımıza eklenen tamamen yeni bir suç tipidir.
Yürürlük
7593 sayılı Kanun, amaç dışı bıçak taşıma kabahatinin satış yasağına ilişkin bendi hariç olmak üzere, 18 Ağustos 2026 tarihinde -yayımıyla birlikte- yürürlüğe girmiştir.
Sonuç
7593 sayılı Kanun, çocuklara yönelik ceza ve infaz mevzuatında hem sertleştirici (yaş küçüklüğü indirimlerinin daraltılması, infaz indirimi istisnaları, tazyik hapsi) hem de iyileştirici (yönlendirme tedbirleri, terminolojinin damgalayıcı olmayan hâle getirilmesi, acil sağlık sürecinin netleştirilmesi) yönleri bir arada barındıran kapsamlı bir reform niteliğindedir. Somut bir olayda bu değişikliklerin uygulanma şeklinin ve geçiş hükümlerinin doğru tespiti, güncel mevzuat metni esas alınarak ayrıca değerlendirilmesi gereken teknik bir meseledir.
Kaynakça
- 7593 sayılı Çocuk Koruma Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, 18.08.2026 tarihli ve 33344 sayılı Resmî Gazete.
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, m. 31, 233.
- 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu, m. 174.
- 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun, m. 11, 15, 107.
- 5326 sayılı Kabahatler Kanunu, m. 43/C.
- 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu, m. 5/A, 9, 15, 23, 35, 45.
- 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun, m. 13/A.
Basit yaralama suçuna ilişkin detaylı bilgi için:
Ceza hukukuna ilişkin diğer yazılarımızı okumak için buraya tıklayabilirsiniz.
İlgili bir yazı olan “Uzlaştırma Nedir? Uzlaştırma Kapsamındaki Suçlar Nelerdir?” yazısını buraya tıklayarak okuyabilirsiniz.
Avukat Onur AKÇINAR – Kırklareli
Telefon: 0543 392 10 59
Avukat İrem KURBAN AKÇINAR – Kırklareli

Bir yanıt yazın